Wat zijn de effecten van dynamische verlichting?

Steven Vaanhold, Lichtspecialist

9 juni 2017

Stijgende energieprijzen, strengere richtlijnen en energielabels vragen om steeds efficiëntere lichtoplossingen. Op deze richtlijnen, zoals de Europese richtlijn voor de energieprestatie van gebouwen, kan makkelijker worden ingespeeld met een intelligent lichtmanagementsysteem. Bovendien kan intelligente verlichting ook bijdragen aan het welzijn van de mens.

Lichtmanagement

Zo’n lichtmanagementsysteem is meer dan het gebruik van een paar sensoren. Een eenvoudige bewegingssensor kan soms een oplossing bieden voor een enkele ruimte, maar in grotere of complexere situaties volstaat dit simpelweg niet meer.

Besparing op energiekosten met DALI

Vooral bij nieuwe gebouwen is er een combinatie nodig van gebruikersinterfaces, daglicht- en bewegingssensoren, besturingseenheden, elektronische voorschakelapparaten en efficiënte lichtbronnen. Een dergelijk systeem kan worden aangestuurd door het DALI protocol (digital addressable lighting interface). Een DALI systeem kan worden beheerd met speciale software dat de verlichting in verschillende ruimtes kan dimmen, van kleur kan veranderen en van andere effecten kan voorzien. Op deze manier kan er een forse energiebesparing worden gerealiseerd.

Afbeelding Schipper Technisch Handelsburo Wat zijn de effecten van dynamische verlichting?

De effecten van licht op de mens

Honderden onderzoeken hebben ondertussen al aangetoond dat lichtmanagement niet alleen een positief effect heeft op de energierekening, maar ook een positieve bijdrage levert aan de prestaties van werknemers. Licht kan zowel opwekkend en stimulerend, als rustgevend werken. De biologische effecten van licht moeten daarom niet worden onderschat.

In de natuur is er dagelijks een dynamisch verloop in lichtsterkte en kleurtemperatuur. De fotoreceptoren in ons netvlies reageren er sterk op en ons denken en doen wordt erdoor beïnvloed. Ons lichaam reageert opvallend sterk op blauw licht. De maximale gevoeligheid ligt daarbij op golflengten van ongeveer 460 nanometer. Maar wat betekent dat?

Daglicht

De zogenaamde ‘ganglioncellen’ op het netvlies worden het meest geprikkeld door lichtbronnen met een groot blauwaandeel. Dat zijn dus lichtbronnen met een hoge kleurtemperatuur, vanaf 6.500 Kelvin. Dit lijkt het meest op daglicht en in dit licht is de mens het actiefst. Het bevordert daarom ook het concentratievermogen.

Om dit te bewerkstelligen kunnen ook warmwitte lichtbronnen worden gebruikt, maar voor hetzelfde effect zijn er in dat geval meer lichtbronnen nodig, wat resulteert in een hoger energieverbruik.

Op basis van deze kennis zijn er veel experimenten uitgevoerd, ook door bijvoorbeeld OSRAM. Over het algemeen kunnen we stellen dat biodynamische verlichting de mens helpt aan een gezond ritme. Overdag is het de kunst om zoveel mogelijk te worden blootgesteld aan daglicht (of vergelijkbaar licht, 6500 Kelvin of meer), terwijl het ’s avonds juist helpt om warmer licht te ervaren. Uit onderzoek blijkt dat de gemiddelde persoon op deze manier ’s nachts beter tot rust komt en overdag beter kan presteren.

Lichtsystemen op maat

Iedere ruimte vraagt om een andere aanpak. Voor iedere wens of budget is een oplossing te realiseren en wij denken daar graag in mee. Wij helpen graag om uw energierekening naar beneden te brengen, of om ruimtes te optimaliseren voor uw werknemers.

Blijf op de hoogte van ons laatste nieuws

Op de hoogte blijven van het laatste nieuws uit onze sector en ons aanbod? Schrijf je dan in voor onze maandelijkse nieuwsbrief!